الشيخ المفيد ( مترجم : محمود مهدوى دامغانى )
90
الجمل ( نبرد جمل ) ( فارسى )
به خانهء پيامبر ( ص ) آمد و با آنكه كور بود ، پيش از آنكه وارد خانه شود پيامبر به عايشه فرمودند : در پستوى خانه برو و خود را از اين مرد پوشيده بدار . عايشه گفت : اى رسول خدا اين مرد كور است و هرگز نمىتواند مرا ببيند . فرمودند : بر فرض كه او تو را نبيند ، تو كه او را مىبينى . « 1 » و خداوند متعال ضمن آنكه به اصحاب پيامبر ( ص ) ادب مىآموزد چنين مىفرمايد : « اى كسانى كه ايمان آوردهايد ، وارد خانههاى پيامبر مشويد مگر آنكه به شما اجازه داده شود و بر سفرهء طعامش دعوت شويد ؛ در آن حال هم نبايد زودتر از وقت آمده و چشم انتظار ظرف غذا باشيد ، بلكه همان موقع كه دعوت شدهايد بياييد و چون غذا خورديد ، زود پراكنده شويد و آنجا براى سرگرمى با يكديگر به گفتگو مپردازيد كه اين كار پيامبر را آزار مىدهد و از شما آزرم مىدارد ؛ ولى خداوند از بيان حق آزرمى ندارد . و هرگاه از زنان پيامبر چيزى مىطلبيد ، از پس پرده طلب كنيد كه حجاب براى آنكه دلهاى شما و ايشان پاك و پاكيزه بماند بهتر است و شما را نشايد كه رسول خدا را بيازاريد و نبايد پس از وفاتش هيچگاه زنان او را به نكاح درآوريد كه اين كار نزد خداوند گناهى بس بزرگ است . » « 2 » و خداوند متعال در اين آيه بيان فرموده است كه گفتگوى اصحاب پيامبر با همسرانش موجب آزار آن حضرت است و شوخى با آنان بر او دشوار و مايهء رنج و اندوه اوست و خداوند آنان را حفظ كرده و از اينكه مردان با آنان گفتگو كنند نهى كرده و دستور داده است كه از آنان چيزى نخواهند مگر از پس پرده ؛ همچنين از درنگ كردن در خانهء پيامبر آنان را منع كرده و مقرر داشته است كه پس از خوردن غذا پراكنده شوند و توقف آنان طولانى نشود كه همسران پيامبر گفتگوى ايشان را بشنوند يا آنان به گفتگوى همسران رسول خدا گوش دهند . اين آيه چگونه با رفتار عايشه موافق است كه همراه اين قوم مسافرت كرد و با آنان نشست و برخاست داشت و حشمت او را چنان كه بايد و شايد رعايت نمىكردند و گاه با او مدتها آهسته و
--> ( 1 ) نظير اين حديث در طبقات ابن سعد ؛ ج 8 ، ص 126 ، در مورد ام سلمه و ميمونه - همسران پيامبر ( ص ) - آمده است و همچنين تفسير خازن ؛ ج 5 ، ص 57 ، از قول ترمذى و ابو داود آورده است . م ( 2 ) آيات 51 و 32 و بخشى از آيه 33 سورهء سى و سوم ( احزاب ) . م